Deze week was ik in een stempelwinkel, een paradijsje voor wie van stempelen houdt.
Ze verkochten echter allemaal kant-en-klare stempels en voor een echte creatieveling als ik is kant-en-klaar natuurlijk geen uitdaging. Ik wil zelf stempels maken, maar helaas was het rubber waarvan de stempels gemaakt zijn niet los te koop.
Erg jammer!
Gelukkig weet ik dat je met linoleum ook heel goed zelf stempels kunt maken.

In dit artikel laat ik je stap-voor-stap zien hoe je zelf stempels maakt van linoleum.

zelfgemaakte stempel met een vis

Linoleum, wat is dat eigenlijk?

Linoleum is een materiaal dat normaal gesproken wordt gebruikt als vloerbedekking.
Linoleum is een natuurproduct, er zit o.a. lijnzaadolie, kurk en hars in verwerkt, de rugzijde is van jute.
Behalve als vloerbedekking wordt linoleum ook gebruikt voor het maken van linosnede‘s, een soort druktechniek.
Doordat linoleum vrij zacht is kun je het met behulp van speciale gutsen gemakkelijk bewerken.
De techniek waarbij je linoleum snijdt of gutst heet linosnede of linoleumsnede.

OK, genoeg theorie, het is tijd om zelf aan de slag te gaan.

Benodigdheden om zelf een stempel te maken:

  • linoleumsetje lino verfrollers
  • gutsen
  • linoroller
  • potlood of balpen
  • wit papier
  • carbonpapier
  • plakband
  • futselplankje
  • verf (acrylverf, textielverf of drukinkt)
  • kwastje
  • oude kranten
  • glasplaat

Werkwijze linoleum stempels maken:

  • Bedenk eerst wat je op de stempel wilt hebben en teken dat op ware grootte uit op papier. Houd er bij het tekenen al rekening mee dat je witruimtes creëert door linoleum weg te snijden. Alles wat je niet wegsnijdt zal worden afgedrukt. Arceer de delen die moeten worden weggesneden in je tekening.

  • links de stempel, rechts de afdruk van de stempel op textiel
  • Nu ga je m.b.v. carbonpapier je tekening overbrengen op het linoleum. Leg de plaat linoleum op een vlakke ondergrond, vervolgens het carbonpapier met de goede kant (de kant waar de inkt zit) op het linoleum. Je kunt het carbonpapier aan de hoeken vastplakken met plakband zodat het niet verschuift terwijl je overtrekt. Ten slotte leg je je tekening met de goede kant boven over het carbonpapier. Houd er rekening mee dat je tekening in spiegelbeeld zal worden afgedrukt. Wil je je afbeelding niet in spiegelbeeld, leg dan je tekening met de verkeerde kant op het carbonpapier.
  • Trek met een potlood of balpen de lijnen van je tekening precies na, zet daarbij wat druk, de carboninkt moet namelijk duidelijk zichtbaar op het linoleum worden overgebracht.
  • Als je je tekening hebt overgetrokken kun je het tekenpapier en het carbonpapier verwijderen. Je tekening staat nu op het linoleum.

Snijden van stempels uit linoleum

  • Het snijwerk kan beginnen, dus pak je gutsenset erbij. setje linogutsenSnij alleen de gearceerde delen van de tekening weg (dit zijn de witruimtes). De gutsen zijn scherp, dus snij altijd van je af en pas op voor je vingers. Beweeg de guts mee met de richting van de lijnen. Ik begin altijd met het uitsnijden van de omtrekvormen met een relatief smalle guts, daarna gebruik ik een bredere guts voor de witruimte in de omtrekvorm.

Futselplank

  • Om tijdens het gutsen meer kracht te kunnen zetten, kun je gebruik maken van een zogenaamd futselplankje. Een futselplank is een houten plank, bijv. ter grootte van een A4-tje. Aan het ene uiteinde van het plankje bevestig je een houten latje aan de onderkant, aan het tegenoverliggende uiteinde van de plank bevestig je ook een houten latje, maar dan aan de bovenkant van het plankje. Eén van de houten latjes klem je tijdens het werken achter de tafelrand, het andere houten latje zorgt ervoor dat je linoleum niet wegglijdt. Je kunt het futselplankje gemakkelijk zelf maken.

  • illustratie van een futselplankje
  • Als je de hele tekening hebt uitgegutst ga je de stempel testen. Bij een kleine stempel breng je m.b.v. een kwastje verf aan op de hoge delen van de stempel, dus niet in de witruimtes. Bij een grote stempel is het handiger om de verf m.b.v. een speciale linoroller op de stempel te rollen. Leg de glasplaat op een tafel, doe er wat verf of drukinkt op en smeer het met de roller goed uit. Rol de verf dan met de linoroller over het oppervlakte van de stempel.

zelfgemaakte stempels van linoleum

Stempelen maar!

  • Nu is het grote moment aangebroken. Leg de stempel met de verfkant op een wit papier en druk de stempel goed hard aan met je handen of ga er m.b.v. een linoroller of deegroller overheen. Haal dan voorzichtig het papier van de stempel af en beoordeel het resultaat. Het kan zijn dat je niet tevreden bent, je kunt altijd meer linoleum wegsnijden. Als je teveel hebt weg gesneden heb je natuurlijk wel een probleem, dus wees liever iets te voorzichtig met snijden, bijsnijden kan altijd nog.
  • Om je stempel af te maken plak je je stempel op een houten blokje of -rondje. Het hout fungeert als handvat waardoor je gemakkelijker kracht kunt zetten tijdens het stempelen.
  • Was na het stempelen de verf van je stempel af, zo blijft de stempel bruikbaar. Laat de verf nooit indrogen, want dan wordt de afbeelding steeds vager.

Waarschuwing: het maken van stempels kan verslavend zijn!

Zelfgemaakte stempels van linoleum

Dit zijn een aantal stempels die ik zelf heb gemaakt:

zelfgemaakte stempels van linoleum zelfgemaakte stempel met een vis zelfgemaakte stempel met sterren zelfgemaakte stempel met een koekoeksklok


Lees ook:

______________________________________________________________________________________________________________________________________

GRATIS proefles online tekencursus

Ben jij na het lezen van deze blog enthousiast geworden en wil je zelf graag leren tekenen?
Doe dan mijn online cursus 'Leren Tekenen met Lef en Plezier' via het Nederlandstalige platform Soofos.

Ik snap dat je vooraf wilt weten wat je koopt.
Meld je aan voor de gratis proefles en ervaar het zelf.
De proefles is vrijblijvend en verplicht je tot niets.
Klik op de button en meld je aan:
banner om je aan te melden voor gratis proefles van online tekencursus

______________________________________________________________________________________________________________________________________

logo van de Schildertuin De Schildertuin ontwikkelt online cursussen die jou leren tekenen en schilderen.
Hilde Reurink (eigenaar van de Schildertuin) is freelance illustrator/ontwerper.
Volg de Schildertuin ook op social media:
Instagram icoontje Facebook icoontje Pinterest icoontje