Interview met illustrator Ilonka Wijnhoven

Ilonka Wijnhoven maakt kleurrijke prenten. Naast haar baan als leerkracht op een basisschool maakt ze vrolijke illustraties die niet zouden misstaan in kinderboeken.
De Schildertuin interviewde Ilonka over haar werk.

tekst: Hilde Reurink

illustraties: Ilonka Wijnhoven

Ilonka, vertel eens iets over jezelf.
Ik ben Ilonka Wijnhoven, geboren 1974 in Wanroij, Noord Brabant. Ik ben getrouwd, heb 3 kinderen (tweelingdochters van 12 jaar en een zoon van 9 jaar) en woon in Sint Anthonis. Mijn hobby’s zijn tekenen, schilderen, lezen en tuinieren. Mijn huidige beroep is leerkracht basisonderwijs op een dorpsschool in groep 3-4. De afgelopen jaren heb ik heel veel tijd en energie in het onderwijs gestopt en minder in het tekenen en schilderen. Maar ik ben nu op een punt gekomen waarop ik me meer wil gaan richten op illustreren, naast mijn werk als leerkracht. Momenteel zit ik in de voorbereidende fase om als freelance illustrator te proberen om opdrachten uit te gaan voeren. Ik laat me inschrijven bij de KvK in het nieuwe jaar (2014). Dit ga ik doen onder de bedrijfsnaam Ilonka Wijnhoven- De Prententuin.
Ik heb me de afgelopen tijd verdiept in het zelfstandig ondernemerschap, voorwaarden belastingdienst e.d. Ik probeer mijn portfolio verder uit te breiden. Ik heb een bedrijfsnaam en een logo ontworpen. Daarnaast heb ik een eigen domeinnaam aangevraagd, een nieuwe website gemaakt en probeer via sociale media wat meer bekendheid te krijgen.

Wanneer besloot je illustrator te worden?
Als kind tekende ik al veel. Meerdere teken- en kleurwedstrijden heb ik gewonnen. Als puber had ik veel illustratieve opdrachten tijdens de lesuren… ik tekende op verzoek in andermans agenda’s, kaftpapier e.d. Gelukkig ging het leren mij gemakkelijk af. Later ging ik opdrachtjes doen voor familie en bekenden. Het beschilderen van naambordjes en kindermeubels, muurschilderingen en schildersdoeken, kaartjes en portrettekeningen van foto’s. Na de HAVO heb ik de opleiding MDGO-MK (mode en kleding) richting presentatie gedaan. Daar lag het accent op modeontwerpen, reclametekenen en etaleren. Toen der tijd nog niet zo veel met computers, maar veelal met de hand. Daarna heb ik getwijfeld over de kunstacademie, maar heb gekozen voor de PABO. Sinds 1998 ben ik leerkracht in het basisonderwijs.

Als leerkracht vind ik het leuk om creatief met de leerlingen bezig te zijn. Iedereen kan leren tekenen is mijn motto. Alleen heeft de één meer talent dan de ander. Je kunt immers niet goed zijn in alles. Maar het geeft een kick, als een kind zegt dat hij iets niet kan tekenen en met wat tips en aanwijzingen later versteld staat van zijn eigen resultaat. En trots is op zijn werkstuk. In het begin van mijn loopbaan als leerkracht hadden we nog krijtborden in de groep. Om de paar weken stond daar een mooie bordtekening op. Later werden dat muurschilderingen door de hele school heen. En illustraties voor werkbladen, rapport e.d.

Naast mijn werk ben ik altijd blijven tekenen en schilderen voor mijn plezier. Maar ik zou er graag meer mee willen doen…professionele opdrachten. Mijn eigen tekenstijl verder ontwikkelen. Voor een volledige opleiding aan de kunstacademie is er geen ruimte naast een baan van 4 dagen en jonge kinderen… daarom volgde ik een cursus illustratief tekenen bij de LOI. Fijn om alle kennis en vaardigheden van materiaalgebruik, perspectief, compositie, kleurgebruik e.d. op te frissen. Maar heel veel heb ik er niet van geleerd. Ik kreeg het ingestuurde werk altijd terug met hoge cijfers en weinig opmerkingen/tips. Daarna besloot ik zelf verder te gaan als autodidact. Ik heb me verdiept in verschillende tekentechnieken, heb verschillende materialen uitgeprobeerd, heb een online cursus gedaan om me de beginselen eigen te maken van de computerprogramma’s Adobe illustrator en Photoshop. En heb nog meer doeken, illustraties en muurschilderingen gemaakt voor mezelf en in opdracht voor familie en bekenden.

Welk materiaal gebruik je om je illustraties te maken?
Allerlei materialen en technieken probeer ik uit. Maar vooral potloden (schets, kleurpotloden, pastelpotloden), plakkaatverf (en gouache) en acrylverf. Daarnaast pen (Oost-Indische inkt en ecoline) en pastelkrijt.

Hoe zou je jouw stijl van illustreren omschrijven?
Ik teken graag dieren en kinderen, dingen uit de natuur (o.a. bloemen, landschappen) en kleding. Concrete dingen, niet abstract. Je moet kunnen zien wat het voorstelt. Ik schilder het liefst met veel kleuren. Met oog voor detail en compositie. Ik houd van ronde en sierlijke vormen. Ik denk dat mijn stijl het beste beschreven kan worden als optimistisch, kinderlijk, kleurrijk. Ik denk dat  vooral jonge kinderen (basisschoolleeftijd) aangetrokken worden door mijn illustraties, vandaar dat het me geweldig lijkt om een prentenboek of leesboek te illustreren. Ik denk dat mijn tekenstijl daar goed bij past.

Heb jij een eigen handschrift als illustrator?
Omdat ik me nu weer opnieuw aan het verdiepen ben in verschillende technieken en materialen en weer meer tijd probeer te stoppen in het tekenen en schilderen, krijg ik steeds meer een eigen tekenstijl/handschrift. Maar ik kan nog alle kanten op. Ik vind het ook interessant om eens wat anders uit te proberen. Ik ben me nu ook aan het verdiepen in het vormgeven van logo’s/ huisstijlen met behulp van de computer. Dat vind ik ook erg leuk. Het spelen met kleuren, vormen en letters totdat er een mooi beeld ontstaat wat past bij het imago van een bepaald bedrijf of woord. Ik heb daar nog geen ervaring in, maar misschien heb ik daarom juist wel een verfrissende en vernieuwende ideeën. Ik wil vooral veel leren en me verder ontwikkelen. Dat kan dan uiteindelijk leiden naar een eigen herkenbare stijl en dat bevordert dan weer de herkenbaarheid en bekendheid van een illustrator.

Wat is volgens jou de functie van een illustratie ?
Dat is afhankelijk van het product. Bij een leesboek of prentenboek voor kinderen kunnen de illustraties de tekst verduidelijken. Moeilijke woorden zijn terug te vinden in de illustraties. Het verhaal wordt op die manier beter begrepen. Dus de illustraties ondersteunen de tekst. Ook kunnen de illustraties aanknopingspunten geven om tijdens het voorlezen vragen te stellen over het verhaal. Interactie wordt gestimuleerd. Maar het kan ook zijn dat de illustraties een grotere rol spelen dan de tekst. Bij peuterboeken of boeken zonder tekst of boeken met grote platen en weinig tekst. Daarbij vertellen de platen eigenlijk het verhaal. Dat is ook heel duidelijk bij zoekboeken. Daar is geen tekst bij nodig. Door het zoeken naar details worden kinderen meegenomen in het boek op ontdekkingstocht. Bij gedichten, kaartjes, illustraties bij artikelen in tijdschriften e.d. kunnen illustraties ook puur decoratief zijn. De illustraties kunnen een tekst aanvullen. Beelden zeggen vaak veel meer dan woorden. Beelden kunnen sfeer, gevoelens en emoties weergeven op een subtiele manier waarbij meer interpretaties mogelijk zijn. Zo kan iedereen zich op zijn eigen manier aangetrokken voelen tot bepaalde illustraties. Dat hoop ik ook te bereiken met mijn tekeningen en schilderijen. Niet iedereen hoeft alles mooi te vinden, maar ze moeten er wel even bij stil blijven staan. Hun aandacht moet getrokken worden.

Werk je in opdracht?
Ik ben op zoek naar opdrachtgevers die iets zien in mij als illustrator. Ik hoop dat er mensen zijn die zich aangetrokken voelen tot mijn illustraties en met mij een creatieve samenwerking aan durven te gaan. Zodat ik mij verder kan ontwikkelen en mij kan ontplooien als illustrator. Daarnaast wil ik blijven werken in het onderwijs, omdat ik daar ook nog heel erg van geniet en deze baan mij vastigheid en sociale zekerheid biedt. Maar als het lukt om opdrachten te krijgen als freelance illustrator, dan zou ik wel minder dagen willen lesgeven en meer dagen willen tekenen en schilderen.

Heb je zelf een voorkeur voor bepaalde opdrachtgevers of opdrachten?
Met mijn onderwijsachtergrond lijkt het me erg leuk en interessant om mee te werken aan lesmethodes. Ik denk dat ik daar als illustrator en als leerkracht een zinvolle bijdrage aan zou kunnen leveren. Het illustreren van kinderboeken; (eerste) leesboekjes, informatieve boeken, zoekboeken en prentenboeken lijkt me geweldig. Geboortekaartjes en verjaardagskaartjes. Illustraties in tijdschriften en op websites. Logo’s voor bedrijven. Ach, ik sta eigenlijk overal voor open. Ik wil vooral laten zien wat ik allemaal kan.

Je bent een beginnend illustrator, hoe ga je aan opdrachten komen?
Misschien zijn er andere illustratoren met tips voor mij…
Ik heb mezelf voorgenomen om werk op te sturen naar uitgeverijen. Meer bekendheid proberen te krijgen door gebruik van sociale media zoals Facebook, Twitter, Pinterest en via mijn eigen website. Me aan te sluiten bij sites als Hoofdkraan om op opdrachten te kunnen reageren en lid te worden van verenigingen voor illustratoren en zzp’ers, zodat mijn naam en portfolio ook op die websites zichtbaar zijn en mensen doorverwezen worden naar mijn website en contact met mij kunnen leggen. Mocht het dan nog niet lukken om aan een opdracht te komen, dan moet ik weer nieuwe ingangen zoeken. We zien wel wat er op mijn pad komt. Elke kans zal ik met beide handen aangrijpen. Ik heb eigenlijk ook niets te verliezen.

Heb je weleens een opdracht gekregen via social media?
Via Facebook ben ik weer oude bekenden tegengekomen. Voor een oud-collega heb ik onlangs nog een kinderstoeltje beschilderd, nadat ze mijn website had bekeken. Ik hoop op die manier ook in de toekomst van onbekenden opdrachten te krijgen. Mensen die mijn portfolio op mijn website bekijken en iets zien waarin ze interesse hebben.

Hoe ziet een gemiddelde werkdag van jou eruit? 
Maandag-, dinsdag-, donderdag- en vrijdagochtend sta ik voor de klas. Woensdag, avonden en weekenden besteed ik naast mijn gezin en huishouden, zoveel mogelijk aan tekenen en schilderen en het bijhouden van mijn website e.d.

Wat zijn volgens jou belangrijke eigenschappen voor een illustrator? 
Creatief, enthousiast, nieuwsgierig en leergierig, oplossingsgericht en vastberaden.

Op welke illustratie ben je zelf het meest trots?
De blauwe beer in de boot. Deze tekening heb ik gemaakt samen met een aantal andere tekeningen voor een prentenboek (de paarse poedel op reis) in het kader van de tweejaarlijkse internationale illustratorenwedstrijd Key Colours (prijs van de stad Hasselt). Helaas heb ik niet gewonnen.

Welke andere illustratoren bewonder je? 
Mies Hout, Max Velthuijs, Alice Hoogstad, Saskia Halfmouw, Noëlle Smit, Fiep Westendorp, Charlotte Dematons, Marijke ten Cate, Marit Törnqvist en nog vele anderen.

Waarin vind jij inspiratie? 
De natuur, de kinderen om mij heen, dingen die ik hoor en zie in mijn omgeving, op vakantie, op televisie of op internet. Maar ook illustraties van anderen kunnen een bron van inspiratie zijn. Ik kan illustraties van anderen bewonderen en wil het dan net even anders doen, om er mijn eigen draai aan te geven.

Las je als kind graag boeken?
Als kind las ik boeken over Heidi, Pluisje, Pinkeltje, Jip en Janneke, Pluk van de Petteflet e.d. Later Harry Potter en boeken van Roald Dahl.

Waar ben je op dit moment mee bezig?
Mijn portfolio uitbreiden om te laten zien wat ik zoal kan en mijn eigen stijl te ontwikkelen.

Heb je een tip voor mensen die ook graag illustrator willen worden?
Ik kan zelf nog de nodige tips gebruiken als illustrator… maar ik denk ‘doen wat je leuk vindt en er voor gaan!” Dat probeer ik zelf tenminste ook.

Meer werk zien van Ilonka?
Bezoek haar website: ilonkawijnhoven-deprententuin.nl

Lees ook:

• 10 tips om illustrator te worden
• De illustrator zonder stijl
• Opdrachten vinden als freelance illustrator

______________________________________________________________________________________________________________________________________

Online tekencursus

In Leren Tekenen met Lef en Plezier begeleidt illustrator Hilde je door de wondere wereld van het tekenen. Deze tekencursus motiveert je om (weer) te beginnen.

Laat je perfectionisme los en heb plezier!

Klik op de afbeelding en doe de gratis proefles (les 4).

______________________________________________________________________________________________________________________________________

Elke dag tekenen voor uitstellers | Boek (hardcover)

Een praktisch handboek met tekentips, opdrachten, stappenplan en inspiratie. Voor iedereen die vaker wil tekenen.

Wil jij vaker tekenen, maar weet je niet hoe? Elke dag tekenen voor uitstellers helpt je om van dagelijks tekenen een gewoonte te maken. Met dit boek kun je direct aan de slag. Zélfs als je een uitsteller bent.

Auteur en illustrator Hilde Reurink daagt je uit om 1 maand lang elke dag een tekening te maken. De combi van psychologie, creativiteit en laagdrempelige schrijfstijl maakt het boek uniek in zijn soort.

Pak je tekenspullen alvast en doe mee met dit vrolijke tekenavontuur!

______________________________________________________________________________________________________________________________________

Shop schilderijen | Werk aan de Muur

Abstracte kunst biedt ruimte voor je eigen fantasie, gedachten en emoties. Dompel je onder in de wereld van kleurrijk schilderwerk en kom tot verrassende inzichten.

De Schildertuin maakt abstract werk met een mix van materialen zoals acrylverf, gouache, krijt, inkt, potlood en markers. Opvallende schilderijen vol organische vormen, speelse lijnen en onverwachte kleurcombinaties.

Shop abstract werk bij Werk aan de Muur.

______________________________________________________________________________________________________________________________________

Hilde Reurink schrijft over tekenen, schilderen en creatieve inspiratie op de Schildertuin weblog.
Volg de online tekencursus of bestel het tekenboek Elke dag tekenen voor uitstellers.